Ο πλανήτης οδεύει προς ένα από τα ισχυρότερα El Niño των τελευταίων δεκαετιών – Τι αποκαλύπτουν τα νέα δεδομένα της NASA
Ανησυχία προκαλούν στους επιστήμονες τα νέα δορυφορικά δεδομένα της NASA, τα οποία δείχνουν ότι ένα ισχυρό φαινόμενο «Super El Niño» ενδέχεται να επηρεάσει τον πλανήτη μέσα στους επόμενους μήνες, αυξάνοντας σημαντικά τον κίνδυνο για ακραία καιρικά φαινόμενα, ξηρασίες, πλημμύρες, καύσωνες και σοβαρές ανθρωπιστικές κρίσεις.
Οι ειδικοί εκτιμούν ότι η νέα φάση του El Niño θα μπορούσε να οδηγήσει το 2026 ή το 2027 στις υψηλότερες παγκόσμιες θερμοκρασίες που έχουν καταγραφεί ποτέ, σε μια περίοδο όπου η κλιματική αλλαγή ήδη επιβαρύνει έντονα τα παγκόσμια καιρικά συστήματα.
Οι νέες εικόνες που δημοσίευσε η NASA καταγράφουν τεράστιες μάζες θερμότερου νερού στον Ειρηνικό Ωκεανό, ένα από τα βασικά σημάδια ότι το φαινόμενο αρχίζει να ενισχύεται.
Τι είναι το «Super El Niño»
Το El Niño είναι ένα φυσικό κλιματικό φαινόμενο που εμφανίζεται όταν η θερμοκρασία της επιφάνειας της θάλασσας στον κεντρικό και ανατολικό τροπικό Ειρηνικό Ωκεανό γίνεται σημαντικά υψηλότερη από το φυσιολογικό για μεγάλο χρονικό διάστημα.
Όταν το φαινόμενο είναι εξαιρετικά έντονο, οι επιστήμονες χρησιμοποιούν τον όρο «Super El Niño».
Η υπερθέρμανση των υδάτων μεταβάλλει:
- τα παγκόσμια μοτίβα βροχοπτώσεων,
- την ένταση των ανέμων,
- τη συχνότητα καταιγίδων,
- αλλά και τη θερμοκρασία σε πολλές περιοχές του πλανήτη.
Αυτό μπορεί να οδηγήσει σε:
- καταστροφικές πλημμύρες,
- παρατεταμένες ξηρασίες,
- τεράστιες πυρκαγιές,
- αποτυχία καλλιεργειών,
- ελλείψεις τροφίμων,
- και οικονομικές απώλειες δισεκατομμυρίων.
Οι εικόνες της NASA που ανησυχούν τους επιστήμονες
Η NASA δημοσίευσε νέες εικόνες από τον δορυφόρο Sentinel-6 Michael Freilich, ο οποίος παρακολουθεί με ακρίβεια το ύψος της στάθμης των ωκεανών.
Οι επιστήμονες εξηγούν ότι όταν το νερό θερμαίνεται, διαστέλλεται και ανεβαίνει η στάθμη του.
Έτσι, οι περιοχές όπου καταγράφεται αυξημένο ύψος νερού υποδηλώνουν και υψηλότερες θερμοκρασίες στον ωκεανό.
Τα νέα δεδομένα δείχνουν τεράστια «κύματα» θερμού νερού — γνωστά ως Kelvin waves — να κινούνται ανατολικά προς τις ακτές της Νότιας Αμερικής.
Σύμφωνα με τη NASA, αυτά τα θερμά κύματα αποτελούν βασικό προάγγελο ενός ισχυρού El Niño.
Ο ερευνητής της NASA Josh Willis ανέφερε χαρακτηριστικά:
«Το φαινόμενο ξεκίνησε αργότερα σε σχέση με τα ισχυρά El Niño του 1997 και του 2015, αλλά φαίνεται να ενισχύεται γρήγορα».
Γιατί το El Niño επηρεάζει ολόκληρο τον πλανήτη
Το El Niño δεν επηρεάζει μόνο τον Ειρηνικό Ωκεανό.
Οι αλλαγές στη θερμοκρασία των υδάτων μεταβάλλουν τα ατμοσφαιρικά ρεύματα και τα συστήματα πίεσης σε παγκόσμια κλίμακα.
Αυτό έχει ως αποτέλεσμα:
- έντονες βροχοπτώσεις σε κάποιες περιοχές,
- ακραία ξηρασία σε άλλες,
- περισσότερους κυκλώνες,
- ισχυρούς καύσωνες,
- και αυξημένο κίνδυνο δασικών πυρκαγιών.
Οι επιστήμονες προειδοποιούν ότι οι επιπτώσεις μπορεί να είναι ιδιαίτερα σοβαρές:
- στη Νότια Αμερική,
- στη Νοτιοανατολική Ασία,
- στην Αυστραλία,
- αλλά και σε τμήματα της Ευρώπης και της Βόρειας Αμερικής.
Το καταστροφικό El Niño του 1997 που σκότωσε χιλιάδες ανθρώπους
Το ισχυρότερο El Niño που έχει καταγραφεί μέχρι σήμερα ήταν εκείνο του 1997-1998.
Σύμφωνα με διεθνείς εκτιμήσεις:
- προκάλεσε τον θάνατο περίπου 23.000 ανθρώπων,
- ενώ οι οικονομικές ζημιές ξεπέρασαν τα 30 δισεκατομμύρια δολάρια.
Το φαινόμενο συνδέθηκε τότε με:
- καταστροφικές πλημμύρες,
- τροπικούς κυκλώνες,
- μεγάλες ξηρασίες,
- λιμούς,
- αλλά και εκτεταμένες δασικές πυρκαγιές.
Αντίστοιχα, το ισχυρό El Niño του 2015 είχε συνδεθεί με μερικές από τις σοβαρότερες πλημμύρες που έπληξαν το Ηνωμένο Βασίλειο τις τελευταίες δεκαετίες.
Πώς δημιουργείται το El Niño
Η δημιουργία του El Niño συνδέεται με τους λεγόμενους εμπορικούς ανέμους (trade winds), οι οποίοι φυσούν συνήθως από ανατολικά προς δυτικά κατά μήκος του Ισημερινού.
Υπό φυσιολογικές συνθήκες:
- οι άνεμοι σπρώχνουν τα θερμά νερά προς την Αυστραλία και την Ασία,
- ενώ ψυχρότερα νερά ανεβαίνουν στην επιφάνεια κοντά στη Νότια Αμερική.
Κατά τη διάρκεια ενός El Niño όμως:
- οι άνεμοι εξασθενούν ή αλλάζουν κατεύθυνση,
- το θερμό νερό μετακινείται προς τα ανατολικά,
- και μεγάλες περιοχές του Ειρηνικού θερμαίνονται ασυνήθιστα.
Αυτό διαταράσσει τα παγκόσμια καιρικά μοτίβα και επηρεάζει το κλίμα σχεδόν σε ολόκληρο τον κόσμο.
Οι φόβοι για νέο κύμα ακραίας ζέστης παγκοσμίως
Οι επιστήμονες επισημαίνουν ότι το νέο El Niño έρχεται σε μια περίοδο όπου οι παγκόσμιες θερμοκρασίες ήδη κινούνται σε ιστορικά υψηλά λόγω της ανθρωπογενούς κλιματικής αλλαγής.
Ο συνδυασμός:
- της υπερθέρμανσης του πλανήτη,
- των θερμότερων ωκεανών,
- και ενός ισχυρού El Niño,
θα μπορούσε να προκαλέσει νέο κύμα ακραίων θερμοκρασιών σε πολλές περιοχές της Γης.
Ο Παγκόσμιος Μετεωρολογικός Οργανισμός (WMO) έχει ήδη προειδοποιήσει ότι τα επόμενα χρόνια υπάρχει αυξημένη πιθανότητα να καταγραφούν νέα παγκόσμια ρεκόρ θερμοκρασίας.
Οι επιπτώσεις σε τρόφιμα, οικονομία και καθημερινότητα
Οι ειδικοί προειδοποιούν ότι ένα «Super El Niño» μπορεί να έχει σοβαρές συνέπειες και στην παγκόσμια οικονομία.
Μεταξύ άλλων ενδέχεται να προκαλέσει:
- αύξηση τιμών τροφίμων,
- μείωση γεωργικής παραγωγής,
- προβλήματα στις μεταφορές,
- ενεργειακές πιέσεις,
- αλλά και ανθρωπιστικές κρίσεις σε ευάλωτες περιοχές.
Οι επιπτώσεις αυτές ενδέχεται να γίνουν αισθητές και στην Ευρώπη, κυρίως μέσω:
- ακραίων καιρικών συνθηκών,
- αυξημένων καυσώνων,
- και μεταβολών στις βροχοπτώσεις.
