Σύμφωνα με την αφήγηση του ίδιου του Αμερικανού Προέδρου, Ντόναλντ Τραμπ, βρισκόταν μόλις μία ώρα πριν δώσει την τελική εντολή για νέα στρατιωτικά πλήγματα κατά του Ιράν, όταν αιφνιδιαστικά ανακοίνωσε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ότι δίνει περισσότερο χρόνο στη διπλωματία. «Είναι γεμάτα μέχρι τα μπούνια», δήλωσε χαρακτηριστικά για τον στόλο των πολεμικών πλοίων των ΗΠΑ στην περιοχή, προσθέτοντας πως «ήμασταν όλοι έτοιμοι να ξεκινήσουμε».
Το πόσο κοντά φτάσαμε πραγματικά στην επανέναρξη του πολέμου παραμένει ανοιχτό ερώτημα. Αξιωματούχοι από χώρες του Κόλπου, τους οποίους ο Τραμπ επικαλέστηκε ως το πρόσωπα που τον πίεσαν να αναβάλει τα πλήγματα, δήλωσαν άγνοια για επικείμενη στρατιωτική δράση. Άλλες πηγές ανέφεραν ότι οι επιθέσεις αναμένονταν στις αρχές της εβδομάδας, ενώ δύο επιπλέον πηγές τις τοποθετούσαν προς το τέλος της.
Σε κάθε περίπτωση, η απόφαση του Τραμπ αποτελεί ακόμα ένα δείγμα της στρατηγικής του: εκτοξεύει απειλές για ολοκληρωτική χρήση βίας, για να αλλάξει πορεία την αμέσως επόμενη στιγμή. Στεκόμενος μπροστά σε ένα εργοτάξιο στον Νότιο Κήπο του Λευκού Οίκου, ο Πρόεδρος έθεσε ένα νέο, στενό χρονικό περιθώριο στην Τεχεράνη: «Μιλάω για δύο ή τρεις ημέρες, ίσως Παρασκευή, Σάββατο, Κυριακή ή αρχές της επόμενης εβδομάδας».
Το πολεμικό συμβούλιο στη Βιρτζίνια και το σχέδιο του Πενταγώνου
Οι στρατιωτικές επιλογές εξετάζονταν στον Λευκό Οίκο εδώ και τουλάχιστον μία εβδομάδα, αλλά είχαν «παγώσει» όσο ο Τραμπ βρισκόταν στην Κίνα. Με την επιστροφή του, ο Πρόεδρος κλείδωσε τις λεπτομέρειες κατά τη διάρκεια του Σαββατοκύριακου στο παραποτάμιο γκολφ κλαμπ του στη Βιρτζίνια, με την κορυφαία ομάδα των συμβούλων του:
- Τζέι Ντι Βανς (JD Vance): Αντιπρόεδρος των ΗΠΑ
- Μάρκο Ρούμπιο (Marco Rubio): Υπουργός Εξωτερικών
- Τζον Ράτκλιφ (John Ratcliffe): Διευθυντής της CIA
- Στιβ Γουίτκοφ (Steve Witkoff): Ειδικός Απεσταλμένος
Σύμφωνα με πηγές του CNN, ο αμερικανικός στρατός έχει έτοιμα λεπτομερή σχέδια μάχης για μια αεροπορική εκστρατεία πολλαπλών φάσεων κατά του Ιράν, με συγκεκριμένες συντεταγμένες στόχων. «Δεν έπαιζαν καθόλου», ανέφερε πηγή που γνωρίζει την προχωρημένη φύση των σχεδίων. Ο Τραμπ, εκνευρισμένος από το τέλμα των διαπραγματεύσεων, είχε ζητήσει τη στοχοποίηση νέων εγκαταστάσεων.
Το ενιαίο μέτωπο των χωρών του Κόλπου και το «Χατζ»
Την ώρα που ο Τραμπ ετοιμαζόταν να δώσει το πράσινο φως, η κυβέρνησή του είχε ξεχωριστές επικοινωνίες με τους ηγέτες του Κατάρ, της Σαουδικής Αραβίας και των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων (ΗΑΕ). Οι ηγέτες αυτοί παρουσίασαν ένα ενιαίο μέτωπο, ζητώντας αυτοσυγκράτηση και προειδοποιώντας για τις συνέπειες.
| Χώρα | Στάση & Πιθανές Κυρώσεις στις ΗΠΑ |
| Σαουδική Αραβία | Περιόρισε προσωρινά την πρόσβαση των ΗΠΑ σε βάσεις και εναέριο χώρο κατά το Project Freedom (τη σύντομη επιχείρηση συνοδείας πλοίων στα Στενά του Ορμούζ), αίροντας το μπλόκο μόνο όταν ο Τραμπ ανέστειλε την επιχείρηση. |
| Κατάρ & Κουβέιτ | Φιλοξενούν κρίσιμες αμερικανικές αεροπορικές βάσεις και έχουν διαμηνύσει ότι θα γίνουν πολύ πιο αυστηροί στην παραχώρηση άδειας υπερπτήσεων αν ξαναρχίσουν οι βομβαρδισμοί. |
| ΗΑΕ | Εκφράζουν ανοιχτά την αντίθεσή τους σε νέες στρατιωτικές επιχειρήσεις, φοβούμενοι αντίποινα του Ιράν στις ενεργειακές τους υποδομές. |
Ένα από τα ισχυρότερα επιχειρήματα των ηγετών του Κόλπου ήταν ότι διανύουμε την περίοδο του Χατζ (Hajj), της μεγάλης θρησκευτικής γιορτής του Ισλάμ που απαιτεί καλή θέληση και φέρνει χιλιάδες προσκυνητές στη Μέκκα. Παράλληλα, τόνισαν ότι υπάρχει θετική δυναμική στις μεσολαβητικές προσπάθειες που καθοδηγεί το Πακιστάν.
Η πίεση απέδωσε. «Είχα πάρει την απόφαση. Με πήραν τηλέφωνο επειδή το έμαθαν και μου είπαν: “Κύριε, μπορείτε να μας δώσετε μερικές ημέρες ακόμα; Επειδή πιστεύουμε ότι δείχνουν λογικοί”», παραδέχθηκε ο Τραμπ.
Το αδιέξοδο στις διαπραγματεύσεις και το κόλπο με το όνομα
Στο παρασκήνιο, καμία πλευρά δεν υποχωρεί δημόσια. Το Ιράν διατηρεί το εμπλουτισμένο ουράνιο βαθιά κάτω από τη γη και τις πυραυλικές του ικανότητες ανέπαφες. Ο Τζέι Ντι Βανς δήλωσε χαρακτηριστικά: «Οι Ιρανοί αναγνωρίζουν ότι το πυρηνικό όπλο είναι η κόκκινη γραμμή των ΗΠΑ, το έχουν εμπεδώσει. Αλλά δεν θα ξέρουμε σίγουρα μέχρι να βάλουμε το στυλό στο χαρτί για την υπογραφή της συμφωνίας».
Παρά την προσωρινή αναβολή, τα στρατιωτικά σχέδια παραμένουν στο τραπέζι. Μάλιστα, όπως αποκάλυψε το NBC, η επιχείρηση αναμένεται να μετονομαστεί από Operation Epic Fury (η οποία κηρύχθηκε λήξασα) σε Operation Sledgehammer (Επιχείρηση Βαριοπούλα).
Το νομικό «παράθυρο»: Η αλλαγή του ονόματος της επιχείρησης ενδέχεται να αποτελεί νομικό τέχνασμα για την παράκαμψη του War Powers Act. Ο νόμος αυτός απαιτεί έγκριση από το Κογκρέσο 60 ημέρες μετά την έναρξη στρατιωτικής δράσης. Με το νέο όνομα, το ρολόι των 60 ημερών μηδενίζεται.
Ο Υπουργός Άμυνας, Πιτ Χέγκσεθ (Pete Hegseth), ερωτηθείς σχετικά, υποστήριξε ότι η εκεχειρία που ανακοινώθηκε στις αρχές Απριλίου σταμάτησε το ρολόι. «Αν ξεκινούσε ξανά, αυτό θα ήταν απόφαση του Προέδρου. Αυτή η επιλογή είναι πάντα εκεί, και το Ιράν το γνωρίζει», κατέληξε.
Πηγή: CNN
