Η Ευρώπη βιώνει ένα πρωτοφανές κύμα ζέστης για τα τέλη Μαΐου, με θερμοκρασίες που θυμίζουν καρδιά καλοκαιριού και όχι άνοιξη. Από την Ιρλανδία μέχρι την Πορτογαλία, οι μετεωρολογικές συνθήκες προκαλούν έντονη ανησυχία στους επιστήμονες, καθώς τα νέα ρεκόρ θερμοκρασίας επαναφέρουν στο προσκήνιο τη συζήτηση για την επιτάχυνση της κλιματικής αλλαγής.
Πρωτοφανής ζέστη στην Ιρλανδία – Πάνω από 30 βαθμούς στο Δουβλίνο
Η Ιρλανδία κατέγραψε μία από τις θερμότερες περιόδους Μαΐου στην ιστορία της, με τις θερμοκρασίες να ξεπερνούν τους 30 βαθμούς Κελσίου για δεύτερη συνεχόμενη ημέρα σε αρκετές περιοχές, μεταξύ αυτών και το Δουβλίνο.
Οι εικόνες από την ιρλανδική πρωτεύουσα θύμιζαν περισσότερο νότια Ευρώπη: πάρκα γεμάτα κόσμο, παραλίες ασφυκτικά γεμάτες και πολίτες να αναζητούν δροσιά σε σιντριβάνια και ανοιχτούς χώρους.
Το φαινόμενο θεωρείται εξαιρετικά ασυνήθιστο για τη χώρα, η οποία παραδοσιακά χαρακτηρίζεται από ήπιο ωκεάνιο κλίμα, συχνές βροχοπτώσεις και χαμηλές θερμοκρασίες ακόμη και στα τέλη της άνοιξης.
Μετεωρολόγοι επισημαίνουν ότι οι αποκλίσεις από τα φυσιολογικά επίπεδα θερμοκρασίας είναι εντυπωσιακές, ενώ αρκετοί πολίτες εκφράζουν φόβους ότι τέτοιες ακραίες συνθήκες θα εμφανίζονται πλέον ολοένα και συχνότερα.
«Έλιωσε» η Πορτογαλία – Στους 37°C η θερμοκρασία πριν το μεσημέρι
Ακόμη πιο ακραία ήταν η κατάσταση στην Πορτογαλία, όπου το θερμόμετρο άγγιξε τους 37 βαθμούς Κελσίου στην περιοχή Σανταρέμ, περίπου 80 χιλιόμετρα από τη Λισαβόνα, ήδη από τις πρωινές ώρες.
Η παρατεταμένη ζέστη προκάλεσε αισθητή πτώση της στάθμης του ποταμού Τάγου, αποκαλύπτοντας μεγάλες εκτάσεις άμμου, ενώ η αποπνικτική ατμόσφαιρα και οι θερμές αέριες μάζες δημιούργησαν εικόνες που θυμίζουν Αύγουστο.
Πολλοί κάτοικοι συγκεντρώθηκαν κοντά σε ποτάμια και παραθαλάσσιες περιοχές για να αντιμετωπίσουν τον καύσωνα, ενώ αρκετοί δήλωσαν ότι τα ακραία αυτά φαινόμενα εμφανίζονται πλέον συχνότερα σε σχέση με το παρελθόν.
Οι επιστήμονες προειδοποιούν: «Η Ευρώπη θερμαίνεται πιο γρήγορα»
Οι κλιματολόγοι παρακολουθούν με αυξανόμενη ανησυχία τις θερμοκρασιακές εξάρσεις στην Ευρώπη, υπογραμμίζοντας ότι η ήπειρος συγκαταλέγεται στις περιοχές που θερμαίνονται ταχύτερα παγκοσμίως.
Σύμφωνα με διεθνείς μελέτες και εκθέσεις του Παγκόσμιου Μετεωρολογικού Οργανισμού, η αύξηση της μέσης παγκόσμιας θερμοκρασίας λόγω των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου ενισχύει τη συχνότητα και την ένταση των καυσώνων.
Ο ΟΗΕ χαρακτήρισε τις ακραίες θερμοκρασίες «ξεκάθαρη προειδοποίηση για την επιταχυνόμενη κλιματική κρίση», ενώ αρκετές ευρωπαϊκές χώρες εξέδωσαν συστάσεις προστασίας για ευάλωτες ομάδες πληθυσμού, ηλικιωμένους και παιδιά.
Τι είναι ο «θερμικός θόλος» που «ψήνει» την Ευρώπη
Οι ειδικοί αποδίδουν μεγάλο μέρος του φαινομένου σε έναν ισχυρό «θερμικό θόλο», δηλαδή ένα σύστημα υψηλών πιέσεων που εγκλωβίζει τις θερμές αέριες μάζες πάνω από μεγάλες περιοχές της Ευρώπης.
Το αποτέλεσμα είναι παρατεταμένη ηλιοφάνεια, περιορισμένες βροχοπτώσεις και συνεχής συσσώρευση θερμότητας, ακόμη και σε περιοχές που δεν είναι συνηθισμένες σε τόσο υψηλές θερμοκρασίες.
Παράλληλα, οι λεγόμενες «τροπικές νύχτες», όπου η θερμοκρασία δεν πέφτει κάτω από τους 20 βαθμούς Κελσίου, κάνουν ολοένα συχνότερα την εμφάνισή τους σε πολλές ευρωπαϊκές πόλεις.
Ανησυχία για το καλοκαίρι 2026
Οι μετεωρολόγοι εκτιμούν ότι το φετινό καλοκαίρι μπορεί να εξελιχθεί σε ένα από τα θερμότερα των τελευταίων ετών στην Ευρώπη, ειδικά αν συνεχιστεί η κυκλοφορία θερμών αερίων μαζών από την Αφρική προς την ευρωπαϊκή ήπειρο.
Ήδη αρκετές χώρες εξετάζουν έκτακτα σχέδια αντιμετώπισης καυσώνων, λόγω των επιπτώσεων στη δημόσια υγεία, τις καλλιέργειες, την κατανάλωση ενέργειας και τον κίνδυνο εκδήλωσης πυρκαγιών.
