Το Ιράν βρίσκεται αντιμέτωπο με μια πρωτοφανή κρίση, καθώς οι αποθηκευτικοί του χώροι για το αργό πετρέλαιο εξαντλούνται με ραγδαίους ρυθμούς. Ο συνεχιζόμενος ναυτικός αποκλεισμός του Προέδρου Trump στα Στενά του Ορμούζ φαίνεται να προκαλεί «ανεπανόρθωτη» ζημιά στη σημαντικότερη βιομηχανία της χώρας, η οποία αποτελεί τον πυλώνα της ιρανικής οικονομίας.
Δορυφορικές εικόνες αποκαλύπτουν το αδιέξοδο
Σύμφωνα με αναφορές του Bloomberg που βασίζονται σε δορυφορικές λήψεις, τεράστια δεξαμενόπλοια (supertankers) παραμένουν ακινητοποιημένα κοντά στο νησί Χαρκ, έναν κόμβο στρατηγικής σημασίας που ελέγχει περίπου το 90% των εξαγωγών αργού πετρελαίου της χώρας. Με τον αμερικανικό αποκλεισμό στον Κόλπο του Ομάν να παραμένει σε ισχύ, η Τεχεράνη αναγκάζεται να χρησιμοποιεί τον στόλο της ως πλωτές αποθήκες, καθώς οι χερσαίες εγκαταστάσεις είναι πλέον πλήρεις.
Παρά τις επανειλημμένες προσπάθειες του Ιράν να διασπάσει τον αποκλεισμό, τα πλοία του αναχαιτίζονται συστηματικά. Μόνο τις τελευταίες ημέρες, έξι τάνκερ αναγκάστηκαν να επιστρέψουν, σύμφωνα με δεδομένα παρακολούθησης πλοίων.
Το τελεσίγραφο Trump και ο κίνδυνος μόνιμης ζημιάς
Ο Πρόεδρος Trump προειδοποίησε ότι η Ισλαμική Δημοκρατία έχει διορία μέχρι την Τετάρτη προτού φτάσει στη μέγιστη αποθηκευτική της ικανότητα. Σε μια τέτοια περίπτωση, διακυβεύονται δισεκατομμύρια δολάρια. Το Ιράν παράγει καθημερινά περίπου 2 εκατομμύρια βαρέλια κατά τη διάρκεια της πολεμικής σύρραξης.
Ο Derek Reisfield, συνιδρυτής του Marketwatch, υπογραμμίζει τις δραματικές συνέπειες:
«Εάν το Ιράν αναγκαστεί να σταματήσει την παραγωγή λόγω έλλειψης χώρου αποθήκευσης, η παραγωγικότητα των κοιτασμάτων θα υποστεί μόνιμη βλάβη. Η απώλεια θα μπορούσε να αγγίξει τα 500.000 βαρέλια ημερησίως».
Γιατί το κλείσιμο των πηγών είναι καταστροφικό;
Το κλείσιμο μιας πετρελαιοπηγής δεν είναι μια απλή διαδικασία. Η παρατεταμένη παύση μπορεί να προκαλέσει:
- Εισροή υδάτων και χημική αστάθεια στα κοιτάσματα.
- Διόγκωση αργίλου, καθιστώντας εξαιρετικά δύσκολη και δαπανηρή την επανέναρξη της λειτουργίας.
- Τεράστιο κόστος αποκατάστασης, που σύμφωνα με Ιρανούς βουλευτές, θα απαιτούσε δισεκατομμύρια δολάρια που η χώρα δεν διαθέτει.
Ο Homayoun Falakshahi της Kpler σημειώνει ότι το Ιράν υποφέρει ήδη από υποεπενδύσεις, με το ποσοστό ανάκτησης μετά από κλείσιμο εγκαταστάσεων να περιορίζεται στο 25%.
Το «ρολόι» που χτυπά για την Τεχεράνη
Ο Trump χρησιμοποιεί αυτή την πίεση ως μοχλό για να αναγκάσει το Ιράν σε νέες διαπραγματεύσεις. Σε δηλώσεις του στο Fox News, παρομοίασε την κατάσταση με ένα σύστημα που πρόκειται να «εκραγεί» εσωτερικά, καθώς το πετρέλαιο δεν έχει πού να διοχετευθεί.
Ωστόσο, η κρίση δεν αφορά μόνο το Ιράν. Μια πλήρης παύση της ιρανικής παραγωγής αναμένεται να εκτινάξει τις διεθνείς τιμές των καυσίμων, προσθέτοντας νέα προβλήματα στην ήδη ταραγμένη παγκόσμια αγορά ενέργειας, η οποία μετρά ήδη απώλειες 12 εκατομμυρίων βαρελιών ημερησίως λόγω του πολέμου.
