Οι εξαγωγές αζωτούχων λιπασμάτων που -σε μεγάλο βαθμό- παράγονται στη Μέση Ανατολή «μπλοκάρουν» λόγω του πολέμου και οι προμήθειες φτάνουν υπερτιμημένες στους αγρότες ενώ την ίδια στιγμή το ράλι των τιμών ενέργειας έχει οδηγήσει μεγάλες βιομηχανίες του κλάδου σε μείωση παραγωγής.
ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
Αγροτικοί Συνεταιρισμοί στην Ελλάδα αναφέρουν αυξήσεις στα λιπάσματα που ξεπερνούν και το 30% με 40% σε μερικές εβδομάδες. Αυτό οφείλεται στις ακριβές πρώτες ύλες που παράγονται στις χώρες του Περσικού Κόλπου κι έχουν καταγράψει μεγάλη άνοδο, όπως η ουρία, με αυξήσεις πάνω από 50% και το θειάφι, πάνω από 40%.
Εντωμεταξύ, η αύξηση των τιμών στο φυσικό αέριο το οποίο χρησιμοποιούν τα εργοστάσια λιπασμάτων, έχει οδηγήσει ορισμένες βιομηχανίες σε μείωση παραγωγής. Ας σημειωθεί ότι έως 70% του κόστους παραγωγής των λιπασμάτων βασίζεται στο φυσικό αέριο. Η QatarEnergy ανακοίνωσε πρόσφατα διακοπή της παραγωγής θείου, αμμωνίας και ουρίας στις εγκαταστάσεις της Ras Laffan στο Κατάρ, λόγω μειωμένης διαθεσιμότητας φυσικού αερίου. Πρόκειται για τη μεγαλύτερη μονάδα παραγωγής ουρίας στον κόσμο, που προκάλεσε σοκ με την απόφαση μετά από τη διακοπή της παραγωγής φυσικού αερίου λόγω επιθέσεων στις εγκαταστάσεις LNG.
Σε συνδυασμό τα παραπάνω οδηγούν σε αύξηση τιμών και σημαντικές επιβαρύνσεις για τον αγροτικό κόσμο που βρίσκεται σε αδιέξοδο καθώς το κόστος παραγωγής -αν υπολογιστεί και η αύξηση του πετρελαίου κίνησης– εκτοξεύεται ενώ χωρίς λιπάσματα κινδυνεύει με μεγάλη πτώση ο όγκος παραγωγής.
ΔΙΑΦΗΜΙΣΗ
Ο κίνδυνος έχει κινητοποιήσει το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, που σε συνεργασία με το Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών σχεδιάζουν μέτρα καθώς η τρέχουσα περίοδος της σποράς είναι κρίσιμη για τους αγρότες. Μελετώντας μέτρα όπως άμεσες ενισχύσεις και πλαφόν στα περιθώρια κέρδους των εταιρειών λιπασμάτων. Και στην περίπτωση των λιπασμάτων, όπως και στα καύσιμα και τα τρόφιμα, η κυβέρνηση αναζητά μέτρα στην εργαλειοθήκη του 2022, κατά την περίοδο του πολέμου στην Ουκρανία.
Τότε υπήρξε κρατική παρέμβαση για το αυξημένο κόστος παραγωγής και όπως φαίνεται η κυβέρνηση θα κινηθεί σε αυτό το μοτίβο.
Το θέμα των λιπασμάτων είναι μείζον απειλώντας να φέρει ντόμινο αυξήσεων με αφετηρία τα φρέσκα λαχανικά. Ήδη πλήττονται οι αγρότες σε όλο τον κόσμο. Σε μια περίοδο που ήδη αντιμετωπίζουν χαμηλά περιθώρια κέρδους και σειρά κινδύνων από τις φυτο-ασθένειες μέχρι τη λειψυδρία και την κλιματική αλλαγή, έχουν πλέον να διαχειριστούν τις υψηλές τιμές και τις ελλείψεις όσο τα Στενά του Ορμούζ περιορίζουν τις εξαγωγές και οι πολεμικές επιχειρήσεις καταστρέφουν υποδομές. Επιπλέον, οι επιπτώσεις διαχέονται στην επισιτιστική αλυσίδα αφού τα μισά τρόφιμα εξαρτώντα από τη χρήση λιπασμάτων.
