Ο πρώην πρόεδρος των ΗΠΑ, Donald Trump, προκάλεσε έντονες αντιδράσεις το Σάββατο, ανακοινώνοντας την επιβολή νέων δασμών σε οκτώ από τους στενότερους ευρωπαϊκούς συμμάχους των Ηνωμένων Πολιτειών. Η απόφαση αυτή εντάσσεται στην κλιμακούμενη προσπάθειά του να αποκτήσει τη Γροιλανδία από τη Δανία, μια κίνηση που έχει αναστατώσει το ΝΑΤΟ και τις διατλαντικές σχέσεις.
Δασμοί σε μεγάλες ευρωπαϊκές οικονομίες
Σύμφωνα με τον Trump, από τον Φεβρουάριο θα επιβληθούν εμπορικοί δασμοί σε χώρες όπως το Ηνωμένο Βασίλειο, η Γαλλία και η Γερμανία. Όπως ανέφερε, τα μέτρα θα παραμείνουν σε ισχύ έως ότου επιτευχθεί συμφωνία για την «πλήρη και οριστική αγορά» της Γροιλανδίας, την οποία χαρακτήρισε ζωτικής σημασίας για την αμερικανική άμυνα.
Σε ανάρτησή του στο Truth Social, υποστήριξε ότι οι ΗΠΑ έχουν επιδοτήσει επί δεκαετίες την Ευρώπη, αποφεύγοντας την επιβολή δασμών, και ότι πλέον έχει έρθει η ώρα η Δανία «να ανταποδώσει», τονίζοντας πως διακυβεύεται η παγκόσμια ειρήνη.
Στρατιωτική απάντηση της Ευρώπης στη Γροιλανδία
Ως απάντηση στις πιέσεις της Ουάσιγκτον, αρκετές ευρωπαϊκές χώρες – μεταξύ των οποίων η Σουηδία, η Νορβηγία, η Γερμανία, η Γαλλία και το Ηνωμένο Βασίλειο – απέστειλαν στρατεύματα στη Γροιλανδία για κοινές ασκήσεις. Στόχος είναι να καταδείξουν ότι το ΝΑΤΟ μπορεί να διασφαλίσει την ασφάλεια της Αρκτικής απέναντι σε απειλές από τη Ρωσία και την Κίνα, χωρίς αμερικανικό έλεγχο της περιοχής.
Η αντίδραση της Δανίας και η καχυποψία Trump
Ο Δανός υπουργός Εξωτερικών, Lars Løkke Rasmussen, χαρακτήρισε τις δηλώσεις Trump «απροσδόκητες», επισημαίνοντας ότι η αυξημένη στρατιωτική παρουσία στη Γροιλανδία εξυπηρετεί τους ίδιους στόχους ασφαλείας που επικαλείται και η αμερικανική πλευρά.
Ωστόσο, ο Trump παρέμεινε επιφυλακτικός. Παρά τη συνάντηση υψηλού επιπέδου στον Λευκό Οίκο με Αμερικανούς και Δανούς αξιωματούχους, οι εντάσεις δεν εκτονώθηκαν, αν και συμφωνήθηκε να συνεχιστούν οι συνομιλίες για συμβιβασμό.
Κλιμάκωση δασμών και πολιτικές αντιδράσεις
Ο Trump δήλωσε ότι από την 1η Φεβρουαρίου θα επιβληθεί δασμός 10% σε όλες τις εξαγωγές των εμπλεκόμενων χωρών προς τις ΗΠΑ, με αύξηση στο 25% από τον Ιούνιο. Παράλληλα, η απόφαση έρχεται σε μια περίοδο όπου εκκρεμεί κρίσιμη απόφαση του Ανώτατου Δικαστηρίου, η οποία ενδέχεται να περιορίσει τις εξουσίες του προέδρου στην επιβολή δασμών.
Ρεπουμπλικανοί αξιωματούχοι, όπως ο γερουσιαστής Thom Tillis, άσκησαν έντονη κριτική, υποστηρίζοντας ότι η στάση αυτή πλήττει τις ΗΠΑ, τις επιχειρήσεις και τους συμμάχους τους, ενώ ευνοεί γεωπολιτικούς αντιπάλους όπως η Ρωσία και η Κίνα.
Γροιλανδία και διεθνείς εξελίξεις
Ο Trump επανέλαβε ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες επιδιώκουν την απόκτηση της Γροιλανδίας εδώ και πάνω από 150 χρόνια, υπογραμμίζοντας ότι οι σύγχρονες αμυντικές τεχνολογίες καθιστούν την περιοχή στρατηγικά αναγκαία. Το ζήτημα αναμένεται να κυριαρχήσει και στο Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ στο Νταβός, όπου θα συναντηθεί με Ευρωπαίους ηγέτες.
Πηγή: POLITICO
