Νέα μελέτη συνδέει το vaping με υψηλή αρτηριακή πίεση
Η συστηματική χρήση ηλεκτρονικών τσιγάρων (vaping) ενδέχεται να αυξάνει τον κίνδυνο υψηλής αρτηριακής πίεσης, μιας κατάστασης που αποτελεί βασικό παράγοντα για την εμφάνιση εμφράγματος και καρδιαγγειακών παθήσεων, σύμφωνα με νέα επιστημονική μελέτη.
Τα τελευταία χρόνια, η χρήση ηλεκτρονικών τσιγάρων έχει αυξηθεί σημαντικά. Υπολογίζεται ότι περισσότερο από το 10% των ενηλίκων χρησιμοποιούν τακτικά e-cigarettes, τα οποία αρχικά παρουσιάστηκαν ως βοήθημα για τη διακοπή του καπνίσματος.
Παρότι οι υγειονομικές αρχές έχουν τονίσει ότι το άτμισμα θεωρείται λιγότερο επικίνδυνο από το παραδοσιακό κάπνισμα, οι ειδικοί επισημαίνουν ότι δεν είναι ακίνδυνο. Τα ηλεκτρονικά τσιγάρα περιέχουν τοξικές ουσίες και οι μακροχρόνιες επιπτώσεις τους στην υγεία δεν έχουν ακόμη πλήρως αποσαφηνιστεί.
Πολλοί χρήστες συνδυάζουν vaping και κανονικό κάπνισμα
Οι επιστήμονες επισημαίνουν επίσης ότι αρκετοί χρήστες δεν εγκαταλείπουν τα συμβατικά τσιγάρα. Αντίθετα, συνεχίζουν να καπνίζουν ενώ ταυτόχρονα κάνουν και άτμισμα.
Αυτό σημαίνει ότι σε ορισμένες περιπτώσεις η πρόσληψη νικοτίνης μπορεί να διπλασιαστεί, γεγονός που αυξάνει ακόμη περισσότερο τους κινδύνους για σοβαρά καρδιαγγειακά επεισόδια, όπως:
- καρδιακή προσβολή
- εγκεφαλικό επεισόδιο
Παράλληλα, ερευνητές από το Πανεπιστήμιο του Exeter προειδοποιούν ότι ακόμη και η αποκλειστική χρήση ηλεκτρονικών τσιγάρων μπορεί να οδηγήσει σε αύξηση της αρτηριακής πίεσης.
Πώς πραγματοποιήθηκε η έρευνα
Η μελέτη δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό American Journal of Physiology και διερεύνησε τη σχέση μεταξύ καπνίσματος, vaping και υπέρτασης.
Οι επιστήμονες ανέλυσαν δεδομένα από 6.262 άτομα ηλικίας 12 έως 80 ετών, τα οποία συμμετείχαν στην αμερικανική έρευνα National Health and Nutrition Examination Survey.
Από αυτούς:
- 1.190 συμμετέχοντες είχαν χρησιμοποιήσει προϊόν νικοτίνης τις τελευταίες πέντε ημέρες
- 790 δήλωσαν ότι είχαν καπνίσει πρόσφατα
- άλλοι χρησιμοποιούσαν ηλεκτρονικά τσιγάρα ή συνδύαζαν τις δύο συνήθειες
Η αρτηριακή πίεση και ο καρδιακός ρυθμός των συμμετεχόντων μετρήθηκαν τρεις φορές με ειδική συσκευή στο άνω μέρος του βραχίονα ώστε να προκύψει ο μέσος όρος.
Οι ερευνητές όρισαν:
- Αυξημένη πίεση: ≥120/70 mmHg
- Υπέρταση: ≥140/90 mmHg
Παράλληλα, εξετάστηκαν δείγματα αίματος για:
- ολική χοληστερόλη
- επίπεδα C-reactive protein (CRP)
Η πρωτεΐνη CRP παράγεται από το ήπαρ ως αντίδραση στη φλεγμονή. Υψηλές τιμές της μπορεί να υποδηλώνουν επαναλαμβανόμενη βλάβη ιστών, όπως αυτή που προκαλείται από το κάπνισμα.
Τα αποτελέσματα της μελέτης
Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι όσοι καπνίζουν ή κάνουν vaping έχουν:
- σημαντικά υψηλότερη αρτηριακή πίεση από τους μη καπνιστές
- 46% μεγαλύτερη πιθανότητα εμφάνισης υπέρτασης
Όσοι χρησιμοποιούσαν αποκλειστικά ηλεκτρονικά τσιγάρα είχαν:
- 15% αυξημένο κίνδυνο αυξημένης πίεσης
- 5% μεγαλύτερη πιθανότητα διάγνωσης υπέρτασης
Ωστόσο, οι ερευνητές επισημαίνουν ότι το συγκεκριμένο εύρημα δεν θεωρείται στατιστικά ισχυρό, καθώς το δείγμα των αποκλειστικών χρηστών vaping ήταν σχετικά μικρό.
Η επίδραση στη διαστολική πίεση
Το κάπνισμα φαίνεται να επηρεάζει ιδιαίτερα τη διαστολική αρτηριακή πίεση, δηλαδή την πίεση που ασκεί το αίμα στα τοιχώματα των αρτηριών όταν η καρδιά βρίσκεται σε φάση χαλάρωσης μεταξύ δύο χτύπων.
Σύμφωνα με τον καθηγητή Andrew Agbaje, κλινικό επιδημιολόγο και συν-συγγραφέα της μελέτης, η αύξηση αυτής της πίεσης μπορεί να μειώσει τον χρόνο ξεκούρασης της καρδιάς πριν από τον επόμενο παλμό.
Αυτό ενδέχεται μακροπρόθεσμα να οδηγήσει σε:
- αρρυθμίες
- ακανόνιστο καρδιακό ρυθμό
- καρδιακή ανεπάρκεια
- εμφράγματα
Χοληστερόλη και νικοτίνη: ένας επικίνδυνος συνδυασμός
Η μελέτη έδειξε επίσης ότι η χοληστερόλη παίζει σημαντικό ρόλο στον τρόπο με τον οποίο η νικοτίνη επηρεάζει την αρτηριακή πίεση.
Εδώ και χρόνια υπάρχει η θεωρία ότι το κάπνισμα προκαλεί οξειδωτική βλάβη στα λιπίδια του αίματος, όπως η χοληστερόλη. Η διαδικασία αυτή μπορεί να συμβάλλει στην αύξηση της πίεσης και στον κίνδυνο καρδιαγγειακών παθήσεων.
Τα νέα δεδομένα επιβεβαίωσαν αυτή τη σύνδεση, καθώς όσοι καπνίζουν ή κάνουν vaping είχαν σημαντικά υψηλότερα επίπεδα χοληστερόλης.
Ανησυχία για τους νέους
Οι ερευνητές επισημαίνουν ότι η μείωση του καπνίσματος τα τελευταία χρόνια έχει συνοδευτεί από σημαντική αύξηση της χρήσης ηλεκτρονικών τσιγάρων, ιδιαίτερα στους νέους.
Σύμφωνα με τους επιστήμονες, η πρόληψη πρέπει να επικεντρώνεται κυρίως στο να αποτραπεί η έναρξη αυτών των συνηθειών.
Η αποφυγή τόσο του καπνίσματος όσο και του vaping από νεαρή ηλικία θεωρείται ο ασφαλέστερος τρόπος για την πρόληψη:
- μακροχρόνιας υπέρτασης
- καρδιαγγειακών παθήσεων
Οι επιφυλάξεις των ειδικών
Ορισμένοι επιστήμονες επισημαίνουν ότι τα αποτελέσματα χρειάζονται περαιτέρω διερεύνηση.
Η ειδικός στη διακοπή καπνίσματος Dr Nicola Lindson από το Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης, η οποία δεν συμμετείχε στη μελέτη, ανέφερε ότι ο αριθμός των ατόμων που δήλωσαν αποκλειστική χρήση vaping ήταν σχετικά μικρός.
Επιπλέον, δεν είναι σαφές πόσοι από αυτούς είχαν στο παρελθόν υπάρξει καπνιστές, καθώς το άτμισμα χρησιμοποιείται συχνά ως μέθοδος διακοπής καπνίσματος.
Για τον λόγο αυτό, είναι δύσκολο να διαχωριστεί πλήρως η επίδραση του vaping από εκείνη του καπνίσματος ή να αποδειχθεί ότι η νικοτίνη είναι η μοναδική αιτία των προβλημάτων υγείας που παρατηρήθηκαν.
