Στις αρχές της δεκαετίας του 1970, η ιδέα ότι ένας απλός άνθρωπος θα μπορούσε να έχει δικό του υπολογιστή φάνταζε αδιανόητη. Οι υπολογιστές εκείνη την εποχή ήταν τεράστιες μηχανές, περισσότερο σαν αεροπλανοφόρα ή πυρηνικοί σταθμοί, παρά οικιακές συσκευές – εγκατεστημένοι σε data centers και χειριζόμενοι από ομάδες ειδικών, εξυπηρετώντας κυβερνήσεις, πανεπιστήμια και μεγάλες εταιρείες.
Και τότε ήρθε η Apple.
Ιδρυμένη στις 1 Απριλίου 1976 από τους «διακοπέντες φοιτητές» Steve Jobs και Steve Wozniak, η startup της Silicon Valley δεν εφηύρε την πληροφορική. Αυτό που πέτυχε ήταν ίσως ακόμα σημαντικότερο: έκανε την υπολογιστική τεχνολογία προσωπική και προσβάσιμη σε όλους.
Πριν την Apple, οι υπολογιστές πωλούνταν κυρίως σε κιτ. Ο Jobs κατάλαβε ότι οι άνθρωποι ήθελαν υπολογιστές έτοιμους για χρήση. Τα πρώτα Apple I, με χειροποίητες θήκες από ξύλο koa, σήμερα πωλούνται για εκατοντάδες χιλιάδες δολάρια.
Apple II – Compjuting με στυλ
Οι πρώτοι προσωπικοί υπολογιστές ήταν περισσότερο περίεργα αντικείμενα παρά χρήσιμα εργαλεία. Το Apple II, που κυκλοφόρησε τον Ιούνιο του 1977, έφερε κάτι νέο: στυλ. Ακόμα και το χρώμα του – μπεζ – ξεχώριζε από τα μαύρα μεταλλικά κουτιά της εποχής.
Τα έγχρωμα γραφικά ήταν καινοτόμα και συναρπαστικά, και το πληκτρολόγιο πρόσφερε ευχάριστη αίσθηση χρήσης. Ένα απλός ηχείο, με μόνο ένα bit εξόδου, κατάφερνε να παράγει νότες και ακόμα και ήχους που έμοιαζαν με ομιλία. Ο σχεδιασμός επεκτάθηκε και στη συσκευασία: ο Jerry Manock, ο πρώτος εσωτερικός σχεδιαστής της Apple, τοποθέτησε τον υπολογιστή σε καλουπωμένη πλαστική θήκη που φαινόταν κομψή και επαγγελματική.
Το ποντίκι – Μια νέα μορφή αλληλεπίδρασης
Το 1979, ο 24χρονος Jobs – αντιλαμβανόμενος ότι η IBM άρχιζε να τον απειλεί – αναζήτησε την επόμενη μεγάλη καινοτομία. Η εταιρεία φωτοαντιγραφικών Xerox, προσφέροντας μετοχές πριν την IPO, του επέτρεψε να επισκεφθεί τα ερευνητικά της κέντρα. Εκεί αντιλήφθηκε ότι ερευνητές όπως ο Alan Kay δημιουργούσαν γραφικά περιβάλλοντα επόμενης γενιάς για υπολογιστές.
Κεντρικό στοιχείο ήταν μια συσκευή που είχε εφεύρει ο μέντορας του Kay, Douglas Engelbart, στα μέσα της δεκαετίας του ’60 και είχε το προσωνύμιο «ποντίκι». Το όραμα του Engelbart για υπολογιστές που ενισχύουν το ανθρώπινο μυαλό ενέπνευσε τους Kay και συναδέλφους του να δημιουργήσουν γραφικές διεπαφές με μενού, κουμπιά, παράθυρα και scrollbars.
Macintosh – Η αυγή της σύγχρονης παρουσίασης προϊόντος
Ο Jobs πίστευε ότι όλοι θα πρέπει να μπορούν να χρησιμοποιούν έναν υπολογιστή. Τον Ιανουάριο του 1984, ο πρώτος Macintosh έφερε αυτή την ιδέα στα άκρα: οι παραδοσιακές εντολές και τα περίπλοκα εγχειρίδια είχαν εκλείψει. Οι πρώτοι χρήστες ένιωθαν ότι μπορούσαν να κάνουν τα πάντα με φυσικό τρόπο.
Η παρουσίαση του Mac δεν ήταν μόνο τεχνολογικό άλμα. Εισήγαγε τη σύγχρονη πολιτιστική εμπειρία της παρουσίασης προϊόντος. Μετά από ένα teaser στο Super Bowl που σκηνοθέτησε ο διάσημος σκηνοθέτης Ridley Scott, ο Jobs παρουσίασε τον Macintosh σε θέατρο 1.500 θέσεων στις 24 Ιανουαρίου – η μικρή, τετράγωνη συσκευή μίλησε για πρώτη φορά για τον εαυτό της, προκαλώντας ενθουσιασμό.
Η γέννηση της Pixar
Η Apple μεγάλωνε γρήγορα, αλλά βρέθηκε κοντά στη χρεοκοπία αρκετές φορές. Τον Μάιο του 1985, η εταιρεία απέλυσε τον Jobs.
Ένα χρόνο μετά, στη NeXT Inc., ο Jobs αγόρασε ένα τμήμα της εταιρείας ταινιών του George Lucas, που έγινε η Pixar. Το λογισμικό RenderMan δημιουργούσε εικόνες καταμερίζοντας την επεξεργασία σε πολλές μηχανές ταυτόχρονα.
Η Pixar, αποκαλούμενη χιουμοριστικά «πλάγιο project» του Jobs, έγινε μια από τις πιο επιδραστικές εταιρείες animation στον κόσμο, κυκλοφορώντας την πρώτη πλήρως ψηφιακή ταινία, το Toy Story (1995).
iMac – Ένα meeting of minds
Μετά από αποτυχημένη συνεργασία με την IBM, η Apple αγόρασε τη NeXT του Jobs. Τον Σεπτέμβριο του 1997, ο Jobs επέστρεψε ως interim CEO, με την εταιρεία «δύο μήνες από τη χρεοκοπία». Αμέσως άρχισε απολύσεις και διακοπή αποτυχημένων προϊόντων.
Στο design studio, συνεργάστηκε με τον νεαρό Βρετανό σχεδιαστή Jony Ive, οδηγώντας στον διάφανο, χρωματιστό iMac του 1998. Ο iMac (το «i» για internet) εγκατέλειψε παλιές τεχνολογίες, όπως το floppy disc, αντικαθιστώντας τον με ένα μοντέρνο CD drive – αμφιλεγόμενο αρχικά, αλλά έμελλε λίγο αργότερα να αποτελέσει πρότυπο.
iPod – 1.000 τραγούδια στην τσέπη σου
Το 2001, η Apple επεκτάθηκε στη μουσική και το βίντεο, όχι μόνο στα κείμενα και εικόνες. Το iPod αποθήκευε έως και 1.000 τραγούδια στην τσέπη, συγκρινόμενο με τα 20–30 σε κάθε κασέτα Walkman.
Χρησιμοποιούσε τον «click wheel» και συγχρονιζόταν με το iTunes, που μέχρι το 2005 εξελίχθηκε σε πλατφόρμα διαχείρισης audio από το Internet, οδηγώντας και στην εποχή του podcasting.
iPhone – Υπολογιστής στα χέρια όλων
Το 2007, παρά τις προβλέψεις των ειδικών ότι θα αποτύχει, ο Jobs παρουσίασε το iPhone – τη συνένωση τηλεφώνου, iPod και Mac σε μια συσκευή με οθόνη αφής και χωρίς φυσικό πληκτρολόγιο. Μέχρι το τέλος του έτους πωλήθηκαν 1,4 εκατ. συσκευές, και πλέον πάνω από 3 δισ.
Το iPhone έβαλε τον υπολογιστή στα χέρια κάθε χρήστη και άνοιξε τον δρόμο για τα social media όπως τα γνωρίζουμε σήμερα κι έγινε το σκαλοπάτι για την έλευση λίγο αργότερα του iPad, εγκαινιάζοντας το νέο σύμπαν των tablets.
App Store – Η επανάσταση του λογισμικού
Το 2008, το iPhone έδωσε στους developers τη δυνατότητα να δημιουργούν εφαρμογές και το App Store, που κυκλοφόρησε στις 10 Ιουλίου 2008, έλυσε το πρόβλημα διανομής και εμπορευματοποίησης. Η ισχυρή κρυπτογράφηση εξασφάλιζε ότι το λογισμικό μπορούσε να χρησιμοποιηθεί μόνο από τον αγοραστή, περιορίζοντας την πειρατεία.
Η Apple άλλαξε τον τρόπο που βρίσκουμε και αγοράζουμε εφαρμογές, δημιουργώντας το πλέον διάσημο σλόγκαν: «There’s an app for that».
Συμπέρασμα
Η Apple έχει ανοίξει την υπολογιστική τεχνολογία σε όλους και συνεχίζει να επηρεάζει την καθημερινότητά μας, από τους υπολογιστές μέχρι τα smartphones και το ψηφιακό περιεχόμενο. Χρόνια πολλά, Apple!
