Έντονο φόβο και ανασφάλεια βίωσαν Ολλανδοί φοιτητές που υποχρεώθηκαν να συγκατοικήσουν με 125 πρόσφυγες στο συγκρότημα Stek Oost, στο Άμστερνταμ, στο πλαίσιο ενός πειραματικού προγράμματος «ένταξης». Σύμφωνα με αποκαλυπτική έρευνα του δημοσιογραφικού ντοκιμαντέρ Zembla, η καθημερινότητά τους σημαδεύτηκε από σεξουαλικές επιθέσεις, βία και απειλές που διήρκεσαν για χρόνια.
Το Stek Oost παρουσιάστηκε το 2018 ως μια καινοτόμα λύση για τη στεγαστική κρίση και την ένταξη των προσφύγων. Το σχέδιο προέβλεπε τη συμβίωση 125 φοιτητών και 125 προσφύγων, με τις αρχές μάλιστα να ενθαρρύνουν τη δημιουργία «δυάδων φιλίας» για ταχύτερη κοινωνική προσαρμογή των μεταναστών.

Ωστόσο, μαρτυρίες πρώην ενοίκων περιγράφουν ένα εντελώς διαφορετικό σκηνικό. Φοιτητές κατήγγειλαν επαναλαμβανόμενες περιπτώσεις σεξουαλικής παρενόχλησης, επιθέσεων, stalking και σωματικής βίας. Κάτοικοι ανέφεραν συχνούς καβγάδες στους κοινόχρηστους χώρους, ενώ ένας φοιτητής δήλωσε πως πρόσφυγας τον απείλησε με μαχαίρι κουζίνας μήκους 20 εκατοστών.
Υπόθεση βιασμού και αδράνεια των αρχών
Ιδιαίτερη αίσθηση προκαλεί η μαρτυρία γυναίκας, γνωστής ως Amanda, η οποία κατήγγειλε ότι Σύρος πρόσφυγας τη βίασε το 2019, αφού την προσκάλεσε στο δωμάτιό του για να παρακολουθήσουν ταινία και στη συνέχεια δεν της επέτρεψε να φύγει.

Παρότι υπέβαλε επίσημη καταγγελία, η αστυνομία έθεσε την υπόθεση στο αρχείο λόγω έλλειψης αποδεικτικών στοιχείων. Έξι μήνες αργότερα, δεύτερη γυναίκα εξέφρασε σοβαρές ανησυχίες για την ασφάλεια των γυναικών στο συγκρότημα, όμως οι τοπικές αρχές δήλωσαν πως νομικά δεν ήταν δυνατή η απομάκρυνση του άνδρα.
Ο δράστης αποχώρησε από το Stek Oost μόνο μετά τη σύλληψή του τον Μάρτιο του 2022. Το 2024 καταδικάστηκε για τον βιασμό δύο γυναικών και του επιβλήθηκε ποινή φυλάκισης τριών ετών.
Πολλαπλές καταγγελίες και πιθανός ομαδικός βιασμός
Το ντοκιμαντέρ αποκάλυψε επίσης υποψίες για ομαδικό βιασμό το καλοκαίρι του 2023. Αν και η αστυνομία δήλωσε πως δεν έχει επίσημη γνώση για τέτοιο περιστατικό, επιβεβαίωσε ότι έχει δεχθεί τουλάχιστον επτά καταγγελίες σεξουαλικής κακοποίησης στο συγκρότημα.
Από το 2018, το Stek Oost έχει βρεθεί επανειλημμένα στο επίκεντρο καταγγελιών. Το 2022, τηλεοπτικός σταθμός αποκάλυψε ότι πρόσφυγας είχε κατηγορηθεί για έξι σεξουαλικές επιθέσεις μέσα σε τρία χρόνια, ενώ ακολούθησε μακροχρόνια νομική διαμάχη για την απομάκρυνσή του.
Κλείσιμο το 2028 – Εξαντλημένο προσωπικό και ένοικοι
Η εταιρεία διαχείρισης Stadgenoot είχε ζητήσει το κλείσιμο της δομής ήδη από το 2023, όμως οι τοπικές αρχές αρνήθηκαν. Τελικά, το συγκρότημα αναμένεται να κλείσει το 2028, με τη λήξη της σχετικής σύμβασης.
Στο μεταξύ, εργαζόμενοι και φοιτητές δηλώνουν ψυχικά εξαντλημένοι. Στέλεχος της Stadgenoot παραδέχτηκε ότι η κατάσταση είχε ξεπεράσει κάθε όριο, τονίζοντας πως δεν μπορούσαν πλέον να εγγυηθούν την ασφάλεια όσων ζούσαν και εργάζονταν εκεί.


